You are here
Home > Phim

The Trial Of The Chicago 7 (2020) – Xét xử lại lịch sử!

Sứ mệnh cao cả nhất của văn học, nghệ thuật và điện ảnh không chỉ là phản ánh hiện thực, dự báo tương lai mà còn là xét lại quá khứ. Ngạn ngữ phương Tây có một câu rất sâu xa rằng:

“Khi anh bắn vào quá khứ bằng súng lục, tương lai sẽ bắn lại anh bằng một quả đại bác”.

Dựa trên một sự kiện có thật về phiên toà xét xử vụ án kích động bạo loạn, biểu tình chống lại chiến tranh Việt Nam diễn ra vào năm 1968, bộ phim The Trial Of The Chicago 7 đã “bắn một quả đại bác” vào lịch sử nước Mỹ. Không tô hồng lịch sử, không ca ngợi chủ nghĩa anh hùng, The Trial Of The Chicago 7 là cuộc nội chiến ở trong lòng nước Mỹ mà bộ phim đã thẳng thắn chỉ ra sự phi lý trong phiên toà pháp lý này. Chỉ có hai loại phiên toà dân sự, phiên tòa hình sự, nhưng vụ xét xử Chicago 7 lại bị biến thành phiên toà chính trị. Bộ phim không đơn thuần chỉ là những cuộc tranh luận, thảo luận, hùng biện, phản biện, chất vấn, kháng cáo, những lời bịa đặt, thao túng, dối trá và cả sự thật… mà nó đặt khán giả ngồi vào hàng ghế trống của bồi thầm đoàn trong phiên tòa, để phán xét lại lịch sử.

(spoil)

THÔNG ĐIỆP SÂU SẮC VÀ SÂU CAY

Pha trộn khéo léo giữa phong cách chính kịch và hài kịch nhẹ nhàng, The Trial Of The Chicago 7 đã rất thành công khi xây dựng những hành động và hội thoại mang nhiều thông điệp sâu sắc và sâu cay.

Lời của một nhân chứng là nhân viên FPI: “Chẳng có gì nguy hiểm hơn một đám đông di chuyển.”

Lời của một nhân chứng là cựu Bộ trưởng tư pháp Hoa Kỳ: “Tổng thống đâu phải thân chủ của Bộ trưởng Tư pháp.”

Lời chất vấn của một vị luật sư và câu trả lời của một nhân chứng: “Vậy làm sao để đập nát và lật đổ chính quyền một cách hòa bình?Ở đất nước này ta làm thế mỗi bốn năm.”

Lời của một nghi phạm chuẩn bị ra làm chứng: “Ta đâu bị bắt ta bị chọn.”Đ

ây là câu nói tưởng như rất bâng quơ của nhân vật Abbie nhưng nó khiến cho khán giả phải suy nghĩ về cách mà chính phủ Mỹ đã tuyển quân đi tham chiến tại Việt Nam, đó là bốc thăm ngày sinh. Những thanh niên tuổi từ 28-24 có cùng ngày sinh thì sẽ bị gọi đi nhập ngũ. Và những thanh niên ở lại biểu tình chống lại cuộc chiến ấy lại bị đàn áp và xét xử. Và đây là lời khai của nhân chứng nhưng cũng là lời phản biện của bị cáo chất vấn lại quan tòa và cả lịch sử:

“Năm 1861, trong diễn văn nhậm chức Lincol đã nói: khi dân hết hứng thú dùng quyền hợp hiến để sửa đổi chính quyền, họ sẽ thực hiện quyền cách mạng để đập nát và lật đổ chính quyền đó. Nếu Lincol còn diễn thuyết thế ở công viên Lincol hè năm ngoái có lẽ cũng bị ra tòa cùng chúng tôi.”

Abbie – nhân vật đặc sắc nhất phim, anh luôn nhận vị thẩm phán là cha, vì cùng họ Hoffman với ông ta. Đây cũng là một chi tiết được khai thác rất nhẹ nhàng nhưng sâu cay. Và kịch bản phim cũng rất khéo léo khi xây dựng một cặp cha-con khác là nhân vật David Dellinger và cậu con trai. Nếu ở cảnh mở đầu ông bố nhắc nhở cậu con trai khi gặp cảnh sát thì phải tỏ ra lịch sự và nhã nhặn; thì cuối cùng sau rất nhiều ngày bất bình trước cách làm việc của quan tòa, ông đã không kiềm chế được cảm xúc và đánh cảnh sát. Cậu con trai đã chứng kiến tất cả, lúc này David mới nhận ra điều mình vừa làm không như những gì mình đã nói, lúc này ông chỉ biết nhìn về phía cậu bé và thì thầm: “Cha xin lỗi”. Đó cũng như là lời xin lỗi của lịch sử đối với thế hệ tương lai, vì những gì đã xảy ra.

Bên cạnh những lời thoại sâu sắc, The Trial Of The Chicago 7 còn được xây dựng bởi rất nhiều hành động mang tính tượng trưng và truyền tải những thông điệp sâu xa. Hành động tháo thẻ và biển tên của những viên cảnh sát như là sự tước bỏ quyền hạn, trách nhiệm của pháp luật. Những hàng ghế trống thể hiện sự vắng mặt của bồi thẩm đoàn như là sự im lặng của “tòa án lương tâm”. Hay như phân cảnh bên ngoài một quán bar nhóm biểu tình bị cảnh sát vây bắt; còn bên trong là những quý ông, quý bà lịch lãm đang dự một bữa tiệc và cùng xem thời sự trên TV; khi cảnh sát xô đổ nhóm biểu tình và làm vỡ tấm kính quán bar, đó không đơn thuần là một tai nạn, mà là hành động lật đổ hay phá vỡ những ranh giới, rào cản.

Mượn chuyện hôm qua để nói chuyện hôm nay, câu chuyện phim tưởng đã cũ nhưng những vấn đề nó đề cập tới vẫn đã và đang xảy ra: những cuộc chiến tranh vô nghĩa cướp đi sinh mạng của biết bao người, sự lạm quyền của cơ quan hành pháp, vấn nạn phân biệt chủng tộc, bạo lực, bạo hành và miệt thị phụ nữ,… Tất cả được nhà làm phim phản ánh và tái hiện lại lịch sử một cách chân thực mà không cần phải tô vẽ bởi những thủ pháp nghệ thuật độc đáo, nhưng nó vẫn cho thấy sự trau chuốt rất kỹ từ kịch bản, đạo diễn, diễn viên, quay phim và đặc biệt là dựng phim.

NGHỆ THUẬT DỰNG PHIM

Điểm đặc sắc nhất của The Trial Of The Chicago 7 có lẽ là ở phần dựng phim. Các cảnh quay được kết nối nhịp nhàng giữa những thước phim tài liệu và hư cấu, giữa quá khứ hoàn thành và quá khứ tiếp diễn, người xem như bị cuốn vào câu chuyện phim. Phân đoạn xuất sắc nhất là khi một bị cáo da đen, bị thẩm phán bắt ra khỏi phòng xử án. Một không khí im lặng nặng nề bao trùm cả khán phòng, xen kẽ là những phân đoạn cảnh quay cận về những gì đã diễn ra ở căn phòng bên cạnh, khi nhân vật bị đánh, bị đấm, còng tay, còng chân, bịt miệng. Sự khéo léo của dựng phim kết hợp với âm thanh đã tạo nên hai thái cực đối lập giữa bên trong và bên ngoài phiên toà. Sau đó là những giai điệu âm nhạc chầm chậm, rất nhỏ và nhẹ vang lên không để gây bất kỳ một sự xao nhãng nào, nhưng nó đã góp phần khiến cho khán giả thấy như nghẹn lại trước những gì vừa diễn ra.

GIÁ TRỊ LỊCH SỬ VÀ THỜI ĐẠIT

rước khi phiên tòa diễn ra, một bị cáo đã ngồi ghi chép lại những cái tên và nói: “Khi phiên toà này bắt đầu, sẽ dễ quên mất chuyện này là vì ai.”

Và trước khi tòa tuyên án, bài phát biểu của một trong những bị cáo, thực sự đã khiến cả phiên toà và cả khán giả vỡ oà.

“Thưa tòa, từ khi phiên tòa này bắt đầu, 4,752 lính Mỹ đã chết ở Việt Nam. Và sau đây… là tên của họ…”

Khi những cái tên được đọc lên, dù thẩm phán đã đưa ra phán quyết, chiếc búa công lý đã gõ xuống, nhưng phiên toà vẫn chưa kết thúc, bởi vẫn còn biết bao người đã phải ngã xuống trong những cuộc biểu tình, và trong những cuộc chiến tranh phi nghĩa. Bộ phim đã khép lại nhưng vụ xét xử Chicago 7 vẫn sẽ được nhắc đến để chúng ta không quên “chuyện này là vì ai”. Như lời của vị công tố viên đã nói: “Trên hết, ta đang cho họ đúng thứ họ muốn: sân khấu và khán giả”.Và The Trial Of The Chicago 7 là một vở bi kịch đúng nghĩa, bởi cũng như những anh hùng trong bi kịch, những người hùng trong phim cũng có những sai lầm và thất bại, nhưng dù cuộc chiến đấu của họ đã thất bại trước pháp lý, thì đó chỉ là thất bại tạm thời, vì họ đã góp phần tạo nên chiến thắng của công lý trong tương lai.The Trial Of The Chicago 7 không chỉ là tiếng vọng từ lịch sử, mà nó còn mang đến cho khán giả nhìn lại một cách đa diện và đối thoại một cách thẳng thắn với quá khứ, để từ đó xét xử lại lịch sử một cách công bằng nhất.

PHIM HAY NHẤT OSCAR 2021

Biên kịch kiêm đạo diễn của The Trial Of The Chicago 7 đã viết một câu thoại rất thú vị trong phim rằng: “Đây là giải Oscar cho biểu tình đấy, được đề cử là vinh dự rồi.”

Và bộ phim đã làm được điều đó. Vì những ý nghĩa mang tầm lịch sử và thời đại, The Trial Of The Chicago 7 xứng đáng đoạt giải Best Picture Oscar 2021. Dù kết quả sẽ thế nào thì Oscar vẫn luôn cần những bộ phim như thế này để khẳng định vai trò và giá trị của điện ảnh. Như câu “tuyên ngôn” của bộ phim và cũng là tiếng nói của những người biểu tình trong The Trial Of The Chicago 7 đã đồng thanh hô vang:

“The whole world is watching!”

Lịch sử sẽ luôn được nhìn lại, xét lại để không bao giờ được quên. Và cả thế giới vẫn đang xem phim, xem cách những nghệ sĩ đối thoại, chất vấn khán giả về quá khứ – hiện tại – tương lai.

#Hanhfm

Comments

comments

Leave a Reply

Top