You are here
Home > Đọc

Phải chăng đối với con người ta thế nào cũng được, miễn là đạt được mục đích?

Aniela ngoan ngoãn uống và cảm thấy tác động của nó đang tăng dần.

– Vì đằng nào thì cháu cũng chẳng còn gì trong mắt bà – nó táo bạo tuyên bố – nên cháu có thể nói rằng những gì cháu nói về tranh của bà, đó là sự thật hoàn toàn.

– Có thể không phải thế. Liệu cháu có nhận thức được cái gọi là sự thật hoàn toàn không?

– Vâng, rất hiếm khi, nếu thật thà mà nói.

– Ta thích sự thật thà của cháu, mặc dù ít khi cháu thể hiện điều đó.

– Vì nói dối có lợi hơn.

– Hẳn nhiên. Nhưng cũng có câu châm ngôn: lời nói dối có chân ngắn lắm.

Aniela khịt mũi tỏ vẻ coi thường.

– Những câu châm ngôn cũ rích – nó trả lời – cũng trở nên nhàm rồi. Những lời nói dối đã có không những chỉ chân dài mà còn khỏe nữa. Ở đây cháu không nói đến những câu nói dối vặt kiểu như của cháu. Mà cháu nói đến những câu nói dối ở mức độ lớn hơn nhiều. Về những câu nói dối mà đơn giản là ngoạn mục. Ở bên cạnh những câu nói dối như vậy thì thật thà là một dạng Đôn Ki-hô-tê.

– Đôn Ki-hô-tê không phải là xấu – bà Lila nói.

– Còn hơn cả xấu – Aniela phản đối. – Đó là ngu xuẩn.

Bà Lila buồn rầu nhìn nó.

– Càng ngày ta càng hay gặp hơn những người vừa trí thức vừa hư hỏng. Ta không có khái niệm tại sao hai cái tính đó lại sẵn sàng gắn kết với nhau thế. Ví dụ như cháu, cháu cho rằng có thể tha hồ nghiền nát sự thật như một thứ đồ nhựa? Phải chăng đối với con người ta thế nào cũng được, miễn là đạt được mục đích?

– Ôi, cháu không thể. Phải chăng chính cháu nghĩ ra cái câu: “Mục đích biện minh cho phương tiện”? – Aniela nổi cáu. – Đó là nguyên tắc đã được biết đến từ ngàn xưa. Và luôn được ứng dụng một cách thành công.

– Cái đó còn phụ thuộc vào việc chúng ta coi thế nào là thành công.

– Vâng, đạt được mục đích, đương nhiên.

– Còn lương tâm thì sao?

– Lương tâm? – Aniela nói rất nhanh. – Lương tâm cắn rứt khi người ta vượt quá giới hạn của những nguyên tắc mà mình thừa nhận. Tức là tất cả là vấn đề của những nguyên tắc được thừa nhận.

Trích Tên nói dối- Malgorzata Musierowicz

Comments

comments

Leave a Reply

Top